काठमाडौँ- दक्षिण एसियाको सामाजिक जीवन, राजनीतिक परिवर्तन, सांस्कृतिक अन्तरक्रिया र सीमापार सम्बन्धका विविध आयामबारे छलफल गर्न काठमाडौंमा अन्तर्राष्ट्रिय सम्मेलन आयोजना गरिएको छ। ‘इन्टरनेसनल कन्फरेन्स अन साउथ एसिया : लाइफ एन्ड रिलेसन्स विदिन एन्ड बियोन्ड बोर्डर्स’ शीर्षकमा आयोजित सम्मेलनले दक्षिण एसियाली समाजलाई राष्ट्रिय सीमाभन्दा फराकिलो क्षेत्रीय दृष्टिकोणबाट बुझ्ने प्रयास गरेको छ।
अक्टोबर २२ र २३, २०२६ मा काठमाडौंस्थित नेसनल ल कलेजमा आयोजित सम्मेलनमा विभिन्न शैक्षिक तथा अनुसन्धान संस्थाका प्रतिनिधि, प्राध्यापक, अनुसन्धानकर्ता र राजनीतिक विश्लेषकहरूको सहभागिता रहेको थियो। सम्मेलनमा दक्षिण एसियाली मुलुकहरूबीचको ऐतिहासिक, सामाजिक, राजनीतिक तथा सांस्कृतिक सम्बन्धका विविध पक्षमाथि विमर्श गरिएको छ।
उत्कल पोलिटिकल साइन्स सोसाइटी, नेसनल ल कलेज र पोलिटिकल साइन्स स्टडी एन्ड रिसर्च सेन्टरको सहकार्यमा आयोजित सम्मेलनले दक्षिण एसियाली देशहरूबीचको अन्तरसम्बन्धलाई गहिराइमा बुझ्ने र क्षेत्रीय सहकार्यका सम्भावनाबारे बहस गर्ने उद्देश्य राखेको छ।
सम्मेलनमा दक्षिण एसियाका साझा सामाजिक अनुभव, ऐतिहासिक सम्बन्ध, राजनीतिक परिवर्तन, सांस्कृतिक अन्तरक्रिया र सीमापार सहकार्यका विषयलाई प्राथमिकताका साथ उठाइएको छ। भौगोलिक रूपमा नजिक रहेका दक्षिण एसियाली देशहरूबीच भाषा, संस्कृति, इतिहास र सामाजिक जीवनका अनेक समानता भए पनि राजनीतिक तथा आर्थिक परिस्थितिमा विविधता रहेको विषयलाई पनि छलफलको महत्त्वपूर्ण आधार बनाइएको छ।
दक्षिण एसियाली समाजले सामना गरिरहेका सामाजिक, राजनीतिक तथा आर्थिक चुनौतीलाई साझा क्षेत्रीय दृष्टिकोणबाट विश्लेषण गर्नु सम्मेलनको प्रमुख पक्ष रहेको छ। राष्ट्रिय सीमाले मानिसहरूको आवागमन र सम्बन्धलाई प्रभावित गरे पनि सामाजिक अनुभव, सांस्कृतिक सम्पर्क र ऐतिहासिक अन्तरसम्बन्धले देशहरूलाई एकअर्कासँग जोडिरहेको विषयमा सम्मेलनले ध्यान केन्द्रित गरेको छ।
कार्यक्रममा सहभागी प्राज्ञ तथा अनुसन्धानकर्ताहरूले दक्षिण एसियालाई बुझ्न अध्ययन, अनुसन्धान र शैक्षिक संवादको महत्त्वमाथि जोड दिएका छन्। विभिन्न देशका विद्वान्बीच विचार तथा अनुभव आदानप्रदान हुँदा क्षेत्रीय समस्याको तुलनात्मक अध्ययन गर्न र नयाँ अनुसन्धानका विषय पहिचान गर्न सहयोग पुग्ने अपेक्षा गरिएको छ।
सम्मेलनले दक्षिण एसियासम्बन्धी अध्ययनलाई विस्तार गर्नुका साथै विभिन्न शैक्षिक तथा अनुसन्धान संस्थाबीच सहकार्यको वातावरण निर्माण गर्नसमेत सहयोग पुर्याउने विश्वास गरिएको छ। विशेषगरी राजनीति, समाज, संस्कृति र क्षेत्रीय सम्बन्धका विषयमा अनुसन्धान गर्ने प्राज्ञिक समुदायका लागि सम्मेलनले विचार आदानप्रदानको अवसर प्रदान गरेको छ।
दक्षिण एसियालाई केवल भौगोलिक सीमाभित्र बाँधिएको क्षेत्रका रूपमा नभई साझा इतिहास, सामाजिक सम्बन्ध, सांस्कृतिक अन्तरक्रिया र पारस्परिक निर्भरताले जोडिएको समाजका रूपमा बुझ्ने बहसलाई अगाडि बढाउनु सम्मेलनको मूल उद्देश्य रहेको छ। यस्ता अन्तर्राष्ट्रिय शैक्षिक संवादले दक्षिण एसियाली देशहरूबीच आपसी समझदारी बढाउन र क्षेत्रीय सम्बन्धका नयाँ सम्भावना पहिचान गर्न महत्त्वपूर्ण योगदान पुर्याउने अपेक्षा गरिएको छ।
