काठमाडौँ- अस्ट्रेलियामा अध्ययन गर्न जाने नेपाली विद्यार्थीले पछिल्लो समय परिवर्तन भइरहेका विद्यार्थी भिसा तथा अध्ययनसम्बन्धी नीतिबारे विशेष ध्यान दिनुपर्ने देखिएको छ। अस्ट्रेलियाको विद्यार्थी भिसा नीतिमा भएका परिवर्तनले नयाँ विद्यार्थी मात्र नभई त्यहाँ अध्ययन गरिरहेका विद्यार्थीलाई समेत प्रभाव पार्न सक्ने भएकाले शैक्षिक योजना, आर्थिक अवस्था र भविष्यको करियरबारे स्पष्ट भएर मात्र निर्णय लिनुपर्ने शैक्षिक परामर्श क्षेत्रका जानकारहरूले सुझाव दिएका छन्।
अस्ट्रेलियामा अध्ययन गर्न जाने विद्यार्थीलाई लक्षित गर्दै सार्वजनिक गरिएको एक भिडियोमा शैक्षिक परामर्श क्षेत्रका जानकारले सन् २०२६ अक्टोबर २ पछिको अस्ट्रेलियाको अवस्था पहिलेको भन्दा फरक भएको उल्लेख गरेका छन्। उनका अनुसार अस्ट्रेलियामा अध्ययनका लागि प्रक्रिया अगाडि बढाइरहेका र त्यहाँ अध्ययन गरिरहेका विद्यार्थीले नयाँ नीतिगत व्यवस्थाबारे जानकारी लिन आवश्यक छ।
एउटै शैक्षिक संस्थामा अध्ययन निरन्तर गर्नुपर्ने विषयमा जोड
भिडियोमा उल्लेख गरिएअनुसार, विद्यार्थीले अस्ट्रेलिया पुगेपछि आफूले छनोट गरेको कलेज वा विश्वविद्यालयमा अध्ययन निरन्तर गर्नुपर्ने विषयमा नयाँ व्यवस्थाले कडाइ गरेको छ। पहिले विद्यार्थीले आफ्नो रुचिअनुसार शैक्षिक संस्था वा अध्ययनको तह परिवर्तन गर्न सक्ने अवस्था रहे पनि अब संस्थान परिवर्तन गर्दा थप सर्त पूरा गर्नुपर्ने हुन सक्छ।
विद्यार्थीले अध्ययन गरिरहेको संस्थाबाट अर्को संस्थामा जान चाहेको अवस्थामा सम्बन्धित संस्थाको स्वीकृति अर्थात् रिलिज आवश्यक पर्न सक्ने बताइएको छ। रिलिज प्राप्त नभएको अवस्थामा निश्चित अवधिसम्म संस्था परिवर्तन गर्न कठिनाइ हुन सक्ने भएकाले विद्यार्थीले भर्ना हुनुअघि नै कलेज, विश्वविद्यालय र कोर्स छनोटमा पर्याप्त ध्यान दिनुपर्ने सुझाव दिइएको छ।
यद्यपि, संस्था परिवर्तनसम्बन्धी नियम, लागू हुने अवधि र अपवादका विषयमा आधिकारिक सरकारी सूचना जाँच गर्न आवश्यक छ।
कोर्स परिवर्तन गर्नुअघि करियरबारे स्पष्ट हुनुपर्ने
अस्ट्रेलियामा अध्ययनका लागि जाने विद्यार्थीले केवल विदेश पुग्ने उद्देश्य राख्नुभन्दा आफूले पढ्न लागेको विषयले भविष्यमा कस्तो रोजगारी र करियरको अवसर दिन्छ भन्ने विषयमा ध्यान दिनुपर्ने भिडियोमा उल्लेख गरिएको छ।
विद्यार्थीले छनोट गरेको कोर्सबाट अपेक्षित करियर उपलब्धि हासिल नहुने अवस्था भएमा सम्बन्धित शैक्षिक संस्थासँग परामर्श गरेर कोर्स परिवर्तनको सम्भावना बुझ्न सक्ने बताइएको छ। तर कोर्स परिवर्तन र संस्था परिवर्तनका नियम फरक हुन सक्ने भएकाले निर्णय लिनुअघि सम्बन्धित संस्थासँग स्पष्ट जानकारी लिनुपर्ने हुन्छ।
पार्टटाइम कामबाट सबै खर्च धान्न कठिन
अस्ट्रेलियामा अध्ययन गर्न जाने नेपाली विद्यार्थीले पार्टटाइम कामबाट हुने आम्दानीकै भरमा सम्पूर्ण शैक्षिक तथा व्यक्तिगत खर्च धान्ने योजना बनाउनु जोखिमपूर्ण हुन सक्ने सुझाव दिइएको छ।
विद्यार्थीले काम गरेर दैनिक खर्च, यातायात, मनोरञ्जन र अन्य व्यक्तिगत आवश्यकतामा सहयोग जुटाउन सक्ने भए पनि त्यसैबाट सम्पूर्ण ट्युसन फी तिर्ने वा नेपालमा रहेका परिवारलाई नियमित रूपमा रकम पठाउने अपेक्षा गर्नु उपयुक्त नहुने भिडियोमा उल्लेख छ।
त्यसैले अस्ट्रेलिया जानुअघि विद्यार्थी र अभिभावकले कम्तीमा आवश्यक शैक्षिक शुल्क, बसोबास, खानपान, स्वास्थ्य बिमा तथा अन्य खर्च धान्न सक्ने आर्थिक योजना बनाउनुपर्ने देखिन्छ।
परिवारका सदस्य लैजाने विषयमा पनि सावधानी आवश्यक
अस्ट्रेलियाको विद्यार्थी भिसा तथा परिवारका सदस्यलाई आश्रितका रूपमा लैजाने व्यवस्थाबारे पनि भिडियोमा चर्चा गरिएको छ। वक्ताका अनुसार, केही अध्ययन तह तथा भिसा श्रेणीमा पति वा पत्नी र छोराछोरीलाई साथमा लैजाने वा पछि लैजाने विषयमा प्रतिबन्ध अथवा सर्त लागू हुन सक्ने भएकाले विद्यार्थीले यसबारे पहिल्यै जानकारी लिनुपर्छ।
तर आश्रित परिवारका सदस्यसम्बन्धी व्यवस्था अध्ययनको तह, भिसाको प्रकार, आवेदनको अवस्था र लागू हुने नियमअनुसार फरक पर्न सक्छ। त्यसैले सबै विद्यार्थीलाई एउटै नियम लागू हुन्छ भन्ने निष्कर्ष निकाल्नु उचित हुँदैन।
अस्ट्रेलियामै अध्ययन गरिरहेका विद्यार्थीले के गर्ने?
अस्ट्रेलियामा अध्ययन गरिरहेका विद्यार्थीको भिसा अवधि सकिन लागेको छ वा अध्ययन पूरा गर्न थप समय आवश्यक पर्ने अवस्था छ भने उनीहरूले आफ्नो भिसाको सर्त र अध्ययनको अवस्थाअनुसार विकल्प पहिचान गर्नुपर्ने हुन्छ।
विशेषगरी, अध्ययनरत संस्था परिवर्तन गरेको अवस्थामा भिसा थप गर्ने प्रक्रिया फरक पर्न सक्ने भएकाले विद्यार्थीले आफ्नो अवस्थाको मूल्याङ्कन गराउनुपर्ने सुझाव दिइएको छ। विवाहपछि पति वा पत्नी तथा छोराछोरीलाई भिसामा समावेश गर्ने विषयमा पनि लागू हुने नियम र योग्यताबारे आधिकारिक जानकारी लिन आवश्यक छ।
विद्यार्थी र अभिभावकलाई अनुसन्धान गरेर मात्र निर्णय लिन सुझाव
भिडियोमा वक्ताले अस्ट्रेलियाको बाटो पूर्ण रूपमा बन्द भएको नभई विद्यार्थी छनोट, अध्ययनको निरन्तरता र वास्तविक शैक्षिक उद्देश्यलाई बढी महत्त्व दिन खोजिएको हुन सक्ने बताएका छन्। उनका अनुसार, अध्ययनको तह परिवर्तन नगरी एउटै स्तरमा सीमित रहने तथा एउटा भिसाबाट अर्को भिसामा जाने प्रवृत्तिले विद्यार्थीको दीर्घकालीन शैक्षिक र व्यावसायिक विकासमा समस्या ल्याउन सक्छ।
अस्ट्रेलियामा उच्च शिक्षा हासिल गरेर ज्ञान, सीप र व्यावसायिक क्षमता विकास गर्न चाहने तथा पर्याप्त आर्थिक तयारी भएका विद्यार्थीका लागि अस्ट्रेलिया उपयुक्त गन्तव्य हुन सक्ने उनको भनाइ छ। तर आर्थिक अवस्था कमजोर भएका विद्यार्थीले समान वा मिल्दोजुल्दो शैक्षिक योग्यता तुलनात्मक रूपमा कम खर्चमा उपलब्ध हुने अन्य देशका विकल्प पनि अनुसन्धान गर्नुपर्ने सुझाव उनले दिएका छन्।
उनले विद्यार्थीलाई साथीभाइ अस्ट्रेलिया गएको आधारमा मात्र निर्णय नगर्न आग्रह गरेका छन्। आफ्नो शैक्षिक पृष्ठभूमि, अंग्रेजी भाषाको क्षमता, आर्थिक अवस्था र भविष्यको करियरलाई ध्यानमा राखेर मात्र अध्ययनको गन्तव्य छनोट गर्नुपर्ने उनको सुझाव छ।
आधिकारिक सूचना हेरेर मात्र निर्णय लिन आग्रह
अस्ट्रेलियाको विद्यार्थी भिसासम्बन्धी नियम समयअनुसार परिवर्तन हुन सक्ने भएकाले सामाजिक सञ्जालका भिडियो वा अनौपचारिक सूचनाका आधारमा मात्रै निर्णय लिनु जोखिमपूर्ण हुन्छ। विद्यार्थीले अस्ट्रेलियाको गृह मामिला विभाग (Department of Home Affairs) को आधिकारिक वेबसाइटमा उपलब्ध पछिल्लो सूचना अध्ययन गर्नुपर्ने हुन्छ।
विशेषगरी, संस्था परिवर्तन, भिसा थप, काम गर्ने अधिकार तथा परिवारका सदस्यलाई आश्रितका रूपमा समावेश गर्ने विषयमा आफ्नो अवस्थाअनुसार योग्य अध्यागमन एजेन्टसँग परामर्श लिएर मात्र आवश्यक प्रक्रिया अघि बढाउनुपर्ने सुझाव दिइएको छ।
अस्ट्रेलिया अध्ययनका लागि आकर्षक गन्तव्य भए पनि त्यहाँ जाने निर्णय केवल विदेश पुग्ने चाहनामा सीमित हुनु हुँदैन। विद्यार्थीले आफ्नो क्षमता, आर्थिक तयारी र भविष्यको योजनालाई प्राथमिकता दिएर सही शैक्षिक निर्णय लिनु आवश्यक छ।
