काठमाडौँ- विश्वव्यापी स्मार्टफोन बजार सन् २०२६ मा १४.३ प्रतिशतले खुम्चिने प्रक्षेपण गरिएको छ। मेमोरी चिपको आपूर्ति अभाव, कम्पोनेन्टको बढ्दो लागत तथा उपभोक्ताको घट्दो खरिद क्षमताका कारण स्मार्टफोनको माग प्रभावित हुने बजार अनुसन्धान संस्था काउन्टरप्वाइन्ट रिसर्चले जनाएको छ। काउन्टरप्वाइन्ट रिसर्चको पछिल्लो ‘स्मार्टफोन मार्केट आउटलुक ट्र्याकर’का अनुसार सन् २०२६ मा विश्वभर स्मार्टफोनको ढुवानी १४.३ प्रतिशतले घट्नेछ।
बजारमा आएको गिरावट सन् २०२७ मा पनि कायम रहने अनुमान गरिएको छ। सो वर्ष स्मार्टफोनको ढुवानी थप १.४ प्रतिशतले घट्न सक्ने प्रक्षेपण छ। त्यसपछि भने सन् २०२८ देखि बजारमा क्रमिक सुधार आउने अपेक्षा गरिएको छ।
मेमोरी चिपको अभाव मुख्य चुनौती
स्मार्टफोन बजारमा आएको गिरावटको प्रमुख कारण आपूर्ति शृङ्खलामा देखिएको दबाब र कम्पोनेन्टको बढ्दो मूल्य रहेको काउन्टरप्वाइन्टको विश्लेषण छ। विशेषगरी मोबाइल मेमोरी चिपको आपूर्ति उद्योगका लागि ठूलो चुनौती बनेको छ।
कृत्रिम बुद्धिमत्ता (एआई) का लागि प्रयोग हुने डेटा सेन्टरको माग बढेसँगै मेमोरी चिपको माग पनि तीव्र रूपमा बढेको छ। यसले स्मार्टफोन उद्योगका लागि उपलब्ध मेमोरीको आपूर्तिमा दबाब सिर्जना गरेको छ। साथै, चिपसेटको मूल्य बढ्दा प्रिमियमदेखि मिडरेन्ज र पुराना पुस्ताका स्मार्टफोनसम्मको उत्पादन लागत प्रभावित भएको छ।
कम्पोनेन्टको मूल्य बढ्दा यसको असर कम मूल्यका स्मार्टफोनमा बढी पर्ने देखिएको छ। उत्पादकहरूले फोनको मूल्य बढाउनुपर्ने वा कम नाफा हुने मोडलको उत्पादन घटाउनुपर्ने अवस्था आउन सक्ने काउन्टरप्वाइन्टको अनुमान छ।
बजार खुम्चिए पनि सामसङ शीर्ष स्थानमा
समग्र स्मार्टफोन बजारमा गिरावट आउने भए पनि दक्षिण कोरियाली कम्पनी सामसङ विश्वकै सबैभन्दा ठूलो स्मार्टफोन निर्माता बन्ने प्रक्षेपण गरिएको छ। काउन्टरप्वाइन्टका अनुसार सन् २०२६ मा सामसङको स्मार्टफोन ढुवानी करिब ०.८ प्रतिशतले बढ्न सक्नेछ।
विश्व बजार १४.३ प्रतिशतले घट्ने अवस्थामा पनि सामसङको ढुवानी बढ्नुले कम्पनीलाई बजारको शीर्ष स्थानमा फर्कन सहयोग गर्नेछ। बलियो आपूर्ति शृङ्खला, विश्वका विभिन्न बजारमा फैलिएको उत्पादन पोर्टफोलियो तथा मेमोरी र अन्य सेमिकन्डक्टरको तुलनात्मक रूपमा भरपर्दो आपूर्तिलाई सामसङको प्रमुख बलका रूपमा हेरिएको छ।
सामसङ सन् २०२६ को दोस्रो त्रैमासिकमा एप्पललाई पछि पार्दै विश्व स्मार्टफोन बजारको शीर्ष स्थानमा फर्किएको छ। अप्रिलदेखि जुनसम्म सामसङको विश्व बजार हिस्सा २४ प्रतिशत पुगेको थियो भने एप्पल २० प्रतिशत हिस्सासहित दोस्रो स्थानमा थियो।
एप्पलको प्रदर्शन तुलनात्मक रूपमा बलियो
समग्र बजारमा संकुचन आए पनि एप्पलले उद्योगको औसतभन्दा राम्रो प्रदर्शन गर्ने काउन्टरप्वाइन्टको अनुमान छ। यद्यपि एप्पलका फोनको तुलनात्मक रूपमा उच्च मूल्य तथा नयाँ मोडल सार्वजनिक गर्ने फरक समयतालिकाका कारण ढुवानी वृद्धि सीमित रहने देखिएको छ।
सन् २०२६ को दोस्रो त्रैमासिकमा एप्पलको स्मार्टफोन ढुवानी वार्षिक आधारमा ३ प्रतिशतले बढेको थियो। सो अवधिमा कम्पनीको बजार हिस्सा २० प्रतिशत पुगेको थियो, जुन दोस्रो त्रैमासिकका लागि एप्पलको हालसम्मकै उच्च बजार हिस्सा हो।
चिनियाँ ब्रान्डमा बढी असर पर्ने अनुमान
स्मार्टफोन बजारमा आएको गिरावटको ठूलो असर चिनियाँ उत्पादकहरूमा पर्ने देखिएको छ। काउन्टरप्वाइन्टले सन् २०२६ मा प्रमुख चिनियाँ स्मार्टफोन ब्रान्डहरूको ढुवानी १५ देखि ३४ प्रतिशतसम्म घट्न सक्ने प्रक्षेपण गरेको छ।
साओमी, ओप्पो र भीभो जस्ता कम्पनीहरूमा यसको प्रभाव तुलनात्मक रूपमा बढी पर्न सक्नेछ। यी कम्पनीको व्यवसाय कम मूल्यका स्मार्टफोन तथा उदीयमान बजारमा बढी निर्भर रहेकाले कम्पोनेन्टको लागत बढ्दा मागमा तत्काल असर पर्न सक्ने विश्लेषण छ।
तर प्रिमियम स्मार्टफोन बजार भने तुलनात्मक रूपमा बलियो रहने अनुमान गरिएको छ। उच्च मूल्यका स्मार्टफोनमा ब्रान्डप्रतिको उपभोक्ता निष्ठा, किस्ताबन्दी तथा वित्तीय योजनाको उपलब्धता र एआईमा आधारित नयाँ सुविधाले मागलाई केही हदसम्म कायम राख्ने अपेक्षा गरिएको छ।
उत्पादकले सस्ता मोडलको उत्पादन घटाउन सक्ने
मेमोरी चिपको आपूर्ति सहज नभएसम्म स्मार्टफोन कम्पनीहरूले बिक्री बढाउनेभन्दा नाफा जोगाउने रणनीतिलाई प्राथमिकता दिन सक्ने काउन्टरप्वाइन्टको अनुमान छ। कम्पनीहरूले कम नाफा हुने मोडलको संख्या घटाउने, स्टोरेज क्षमताको संयोजनमा परिवर्तन गर्ने तथा पुराना पुस्ताका फोन र रिफर्बिस्ड उपकरणको बिक्री बढाउने रणनीति अपनाउन सक्नेछन्।
काउन्टरप्वाइन्टका अनुसार मेमोरी चिपको आपूर्ति समस्या सन् २०२७ सम्म कायम रहने सम्भावना छ। त्यसैले आगामी वर्ष पनि विश्व स्मार्टफोन बजारका लागि चुनौतीपूर्ण रहने देखिएको छ।
यद्यपि दीर्घकालमा स्मार्टफोन बजारमा पुनः वृद्धि हुने अपेक्षा गरिएको छ। काउन्टरप्वाइन्टले सन् २०२८ देखि बजारमा सुधार सुरु हुने र दशकको अन्त्यसम्ममा विश्व स्मार्टफोन बजार सन् २०२४-२०२५ को स्तरमा फर्किन सक्ने प्रक्षेपण गरेको छ। आगामी पुस्ताको ६जी प्रविधिको व्यावसायिक विस्तारले समेत नयाँ माग सिर्जना गर्ने र यसले दीर्घकालमा स्मार्टफोन बजारको पुनरुत्थानमा सहयोग पुग्ने अपेक्षा गरिएको छ।
