काठमाडौं- सत्तारुढ राष्ट्रिय स्वतन्त्र पार्टीकी सचेतक क्रान्तिशिखा धितालले प्रधानमन्त्री वालेन्द्र शाह ‘बालेन’ले संयुक्त राष्ट्रसंघको ८१औँ महासभामा गरेको सम्बोधन नेपालको जलवायु तथा मानवीय संकटलाई विश्वमञ्चमा पुर्याउने यात्राको सुरुआत मात्रै भएको बताएकी छन्।
सामाजिक सञ्जालमार्फत प्रतिक्रिया दिँदै धितालले नेपालका लागि जलवायु विपद् मानवीय संकटमा मात्र सीमित नभई विकासकै आपत्काल भएको उल्लेख गरेकी छन्।
उनले नेपालको आवाज विश्वमञ्चमा साझा गर्ने पहिलो कर्तव्य पूरा भएको बताउँदै अब त्यसलाई परिणामसम्म पुर्याउन निरन्तर बैठक, छलफल र समन्वय आवश्यक रहेको धारणा राखेकी छन्।
धितालले प्रधानमन्त्री शाहको सम्बोधनले जलवायु विपद्, मानवीय संकट र विश्वव्यापी सहकार्यका विषयलाई अन्तर्राष्ट्रिय बहसमा ल्याएको उल्लेख गरेकी छन्। उनले प्रधानमन्त्री, परराष्ट्रमन्त्री तथा नेपाली प्रतिनिधिमण्डलप्रति आभारसमेत व्यक्त गरेकी छन्।
प्रधानमन्त्री शाहले महासभामा नेपालले भोगिरहेको जलवायु संकट र हालैको बाढीपहिरोबाट भएको क्षतिलाई प्रमुखताका साथ उठाएका थिए। उनले नेपालले विश्वको कुल हरितगृह ग्यास उत्सर्जनमा ०.१ प्रतिशतभन्दा कम योगदान गरे पनि जलवायु परिवर्तनको ठूलो मूल्य चुकाइरहेको बताएका थिए।
धितालले विशेषगरी प्रधानमन्त्री शाहले युद्ध र खाद्य सुरक्षाबीच देखिएको असमानतालाई उठाएको विषयको प्रशंसा गरेकी छन्। शाहले अन्तरमहादेशीय क्षेप्यास्त्र, राइफल र गोलाबारुद सीमापार सहज रूपमा पुग्ने तर नेपालका किसानले आवश्यक समयमा बजार मूल्यमा मल र इन्धनसमेत पाउन नसक्ने अवस्था रहेको बताएका थिए।
शाहले यही सन्दर्भमा विश्वले ‘युद्धका लागि प्रभावकारी आपूर्ति प्रणाली तर खाद्यका लागि कमजोर आपूर्ति प्रणाली’ निर्माण गरेको तर्क गरेका थिए। साथै, नेपालसहित दक्षिण एसियाली मुलुकहरूले जलवायु परिवर्तन र आफूले सुरु नगरेका युद्धका असर भोगिरहेको बताएका थिए।
महासभामा प्रधानमन्त्री शाहले नेपाल, भारत र चीनको सहभागितामा ‘हिमालय जलवायु उत्थानशीलता संयन्त्र’ निर्माणको प्रस्तावसमेत अघि सारेका छन्। हिमाली क्षेत्रमा जलवायु जोखिम न्यूनीकरण, सूचना आदानप्रदान, हिमतालको निगरानी तथा विपद्का बेला संयुक्त सहयोगका लागि यस्तो संयन्त्र प्रस्ताव गरिएको हो।
धितालले अब महासभामा उठाइएको विषयलाई निरन्तर संवाद, कूटनीतिक पहल र अन्तर्राष्ट्रिय समन्वयमार्फत अघि बढाउनुपर्नेमा जोड दिएकी छन्।
